https://wiki.zaglebie.pl/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=Arro 2026-09-02T14:44:20Z Wkład użytkownika MediaWiki 1.38.2 https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Parafia_p.w._%C5%9Bw._Stanis%C5%82awa_Biskupa_i_M%C4%99czennika_w_Czeladzi&diff=40723 2013-07-02T10:36:53Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>{{Parafia infobox<br /> |nazwa = Parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi<br /> |nazwa miejscowa = <br /> |kod języka = <br /> |grafika = Kosciol.jpg<br /> |podpis grafiki = Kościół parafialny p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika<br /> |siedziba = <br /> |adres = <br /> |data powołania = <br /> |data zamknięcia = <br /> |wyznanie = katolickie<br /> |kościół = rzymskokatolicki<br /> |1. jednostka typ = Diecezja<br /> |1. jednostka nazwa = [[Diecezja Sosnowiecka|sosnowiecka]]<br /> |2. jednostka typ = Dekanat <br /> |2. jednostka nazwa = [[Dekanat czeladzki|czeladzki]]<br /> |3. jednostka typ = <br /> |3. jednostka nazwa = <br /> |obiekt sakralny funkcja = <br /> |obiekt sakralny = <br /> |filie = <br /> |nadzór = <br /> |administrator = <br /> |proboszcz = <br /> |wezwanie = <br /> |dzień wspomnienia = <br /> |www = http://www.parafia.czeladz.pl/<br /> }}<br /> <br /> ==Informacje==<br /> proboszcz: ks. Jarosław Wolski<br /> <br /> wikariusze: ks. Jacek Konieczny, ks. Łukasz Musiał, ks. Gerard Małodobry, penitencjarz: ks. Stanisław Faber<br /> <br /> ul. ks. Pieńkowskiego 1<br /> 41 – 250 Czeladź<br /> <br /> tel. 32 265 15 51 (prob.)<br /> tel. 32 363 33 10 (kanc.)<br /> <br /> <br /> Msze św. w niedziele i święta: 7.00; 8.30; 10.00; 11.15; 16.00; 18.00, 20.15 (w okresie obowiązywania czasu letniego). W dni powszednie: 7.00; 7.30; 17.30; 18.00<br /> <br /> Przynależność: [[Diecezja Sosnowiecka|diecezja sosnowiecka]], [[Dekanat czeladzki|dekanat czeladzki]]<br /> <br /> ==Historia==<br /> <br /> ==Kościół parafialny==<br /> <br /> ==Galeria==<br /> <br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Czeladź_kościół_osuwisko.jpg‎|Kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi. Przed nim widoczne osuwisko, które powstało w wyniku ulewnego deszczu w dniu 1.07.2012 roku:<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> <br /> [[Kategoria:Parafie diecezji sosnowieckiej|Czeladź, parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika]]<br /> [[Kategoria:Parafie dekanatu czeladzkiego|Czeladź, parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Parafia_p.w._%C5%9Bw._Stanis%C5%82awa_Biskupa_i_M%C4%99czennika_w_Czeladzi&diff=40722 2013-07-02T10:35:47Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>{{Parafia infobox<br /> |nazwa = Parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi<br /> |nazwa miejscowa = <br /> |kod języka = <br /> |grafika = Kosciol.jpg<br /> |podpis grafiki = Kościół parafialny p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika<br /> |siedziba = <br /> |adres = <br /> |data powołania = <br /> |data zamknięcia = <br /> |wyznanie = katolickie<br /> |kościół = rzymskokatolicki<br /> |1. jednostka typ = Diecezja<br /> |1. jednostka nazwa = [[Diecezja Sosnowiecka|sosnowiecka]]<br /> |2. jednostka typ = Dekanat <br /> |2. jednostka nazwa = [[Dekanat czeladzki|czeladzki]]<br /> |3. jednostka typ = <br /> |3. jednostka nazwa = <br /> |obiekt sakralny funkcja = <br /> |obiekt sakralny = <br /> |filie = <br /> |nadzór = <br /> |administrator = <br /> |proboszcz = <br /> |wezwanie = <br /> |dzień wspomnienia = <br /> |www = http://www.parafia.czeladz.pl/<br /> }}<br /> <br /> ==Informacje==<br /> proboszcz: ks. Jarosław Wolski<br /> <br /> wikariusze: ks. Jacek Konieczny, ks. Łukasz Musiał, ks. Gerard Małodobry, penitencjarz: ks. Stanisław Faber<br /> <br /> ul. ks. Pieńkowskiego 1<br /> 41 – 250 Czeladź<br /> <br /> tel. 32 265 15 51 (prob.)<br /> tel. 32 363 33 10 (kanc.)<br /> <br /> <br /> Msze św. w niedziele i święta: 7.00; 8.30; 10.00; 11.15; 16.00; 18.00, 20.15 (w okresie obowiązywania czasu letniego). W dni powszednie: 7.00; 7.30; 17.30; 18.00<br /> <br /> Przynależność: [[Diecezja Sosnowiecka|diecezja sosnowiecka]], [[Dekanat czeladzki|dekanat czeladzki]]<br /> <br /> ==Historia==<br /> <br /> ==Kościół parafialny==<br /> <br /> ==Galeria==<br /> <br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Czeladź_kościół_osuwisko.jpg‎|Kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi. Przed nim widoczne osuwisko, które powstało w wyniku ulewnego deszczu w dniu 1.07.2012 roku:<br /> <br /> <br /> <br /> [[Kategoria:Parafie diecezji sosnowieckiej|Czeladź, parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika]]<br /> [[Kategoria:Parafie dekanatu czeladzkiego|Czeladź, parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Parafia_p.w._%C5%9Bw._Stanis%C5%82awa_Biskupa_i_M%C4%99czennika_w_Czeladzi&diff=40721 2013-07-02T10:31:38Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>{{Parafia infobox<br /> |nazwa = Parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi<br /> |nazwa miejscowa = <br /> |kod języka = <br /> |grafika = Kosciol.jpg<br /> |podpis grafiki = Kościół parafialny p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika<br /> |siedziba = <br /> |adres = <br /> |data powołania = <br /> |data zamknięcia = <br /> |wyznanie = katolickie<br /> |kościół = rzymskokatolicki<br /> |1. jednostka typ = Diecezja<br /> |1. jednostka nazwa = [[Diecezja Sosnowiecka|sosnowiecka]]<br /> |2. jednostka typ = Dekanat <br /> |2. jednostka nazwa = [[Dekanat czeladzki|czeladzki]]<br /> |3. jednostka typ = <br /> |3. jednostka nazwa = <br /> |obiekt sakralny funkcja = <br /> |obiekt sakralny = <br /> |filie = <br /> |nadzór = <br /> |administrator = <br /> |proboszcz = <br /> |wezwanie = <br /> |dzień wspomnienia = <br /> |www = http://www.parafia.czeladz.pl/<br /> }}<br /> <br /> ==Informacje==<br /> proboszcz: ks. Jarosław Wolski<br /> <br /> wikariusze: ks. Jacek Konieczny, ks. Łukasz Musiał, ks. Gerard Małodobry, penitencjarz: ks. Stanisław Faber<br /> <br /> ul. ks. Pieńkowskiego 1<br /> 41 – 250 Czeladź<br /> <br /> tel. 32 265 15 51 (prob.)<br /> tel. 32 363 33 10 (kanc.)<br /> <br /> <br /> Msze św. w niedziele i święta: 7.00; 8.30; 10.00; 11.15; 16.00; 18.00, 20.15 (w okresie obowiązywania czasu letniego). W dni powszednie: 7.00; 7.30; 17.30; 18.00<br /> <br /> Przynależność: [[Diecezja Sosnowiecka|diecezja sosnowiecka]], [[Dekanat czeladzki|dekanat czeladzki]]<br /> <br /> ==Historia==<br /> <br /> ==Kościół parafialny==<br /> <br /> ==Galeria==<br /> <br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Czeladź_kościół_osuwisko.jpg‎|Kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi. Przed nim widoczne osuwisko, które powstało w wyniku ulewnego deszczu w dniu 1.07.2012 roku:<br /> <br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> <br /> <br /> [[Kategoria:Parafie diecezji sosnowieckiej|Czeladź, parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika]]<br /> [[Kategoria:Parafie dekanatu czeladzkiego|Czeladź, parafia p.w. św. Stanisława Biskupa i Męczennika]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:Czelad%C5%BA_ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_osuwisko.jpg&diff=40719 2013-07-02T10:01:12Z

<p>Arro: Osuwisko przy kościele św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi.</p> <hr /> <div>Osuwisko przy kościele św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Czeladzi.</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_p.w._%C5%9Bw._Doroty_w_B%C4%99dzinie-Grod%C5%BAcu&diff=35227 2013-02-27T17:29:36Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Będzin Grodziec Kościół p.w. św. Doroty 01.JPG|thumb|400px|Kościół p.w. św. Doroty z 1635 roku]]<br /> <br /> '''Kościół p.w. św. Doroty w Będzinie-Grodźcu''' - znajduje się na wzgórzu [[Góra św. Doroty|Góry św. Doroty]] w [[Grodziec (Będzin)|Będzinie Grodźcu]].<br /> <br /> ==Historia==<br /> Kościółek św. Doroty, zbudowany był około roku [[1637]] za księdza Wojciecha Lipnickiego, proboszcza w [[Grodziec (Będzin)|Grodźcu]], nazywanym też Grojcem. Kościółek był wzniesiony kosztem Doroty Kątskiej, ksieni Norbertanek zwierzynieckich, do których dobra [[Grodziec (Będzin)|grodzieckie]] należały. Dodać też wypada, że ks. Lipnicki był krewnym Doroty Kątskiej. <br /> <br /> Konsekracji tej świątyni dokonał [[10 października]] [[1638]] r. biskup krakowski Tomasz Oborski. <br /> <br /> Kościółek św. Doroty był otoczony szczególną czcią przez lud śląski, który za czasów rozbiorów odbywał pielgrzymki do [[Grodziec (Będzin)|Grodźca]].<br /> <br /> Wskutek osiadania się gruntu po wybraniu pokładów węgla przez sąsiednie kopalnie kościółek uległ zniszczeniu. <br /> <br /> ==Architektura==<br /> Zbudowana została na rzucie prostokąta z półkolistą absydą od wschodu i kwadratową wieżą od zachodu, a od południa i północy umieszczono dwie kaplice. <br /> [[Plik:Będzin Grodziec Kościół p.w. św. Doroty 02.jpg|thumb|200px|Szkic budynku kościoła z książki [[Dzieje parafii Grodziec]]]]<br /> [[Plik:Będzin Grodziec Kościół p.w. św. Doroty 03.jpg|thumb|200px|Szkic budynku kościoła z książki [[Dzieje parafii Grodziec]]]]<br /> ==Obecnie==<br /> Obecnie kościół jest kaplicą filialną parafii [[Parafia p.w. św. Katarzyny w Będzinie-Grodźcu|p.w. św. Katarzyny]] w [[Grodziec (Będzin)|Grodźcu]].<br /> <br /> ==Galeria==<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Kościół_św._Doroty.jpg|Kościół św. Doroty - Będzin Grodziec: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> *{{Cytuj książkę  | nazwisko = | imię =  |nazwisko2= |imię2= | tytuł = Przewodnik po Zagłębiu Dąbrowskim | data = [[1939]] | wydawca = Komitet Przewodnika po Zagłębiu Dąbrowskim | miejsce = [[Sosnowiec]]  | isbn = | strony = 88}}<br /> <br /> [[Kategoria:Zabytki|Będzin-Grodziec, kościół p.w. św. Doroty]]<br /> [[Kategoria:Zabytki sakralne|Będzin-Grodziec, kościół p.w. św. Doroty]]<br /> [[Kategoria:Zabytki powiatu będzińskiego|Będzin-Grodziec, kościół p.w. św. Doroty]]<br /> [[Kategoria:Zabytki sakralne powiatu będzińskiego|Będzin-Grodziec, kościół p.w. św. Doroty]]<br /> [[Kategoria:Zabytki Będzina|kościół p.w. św. Doroty]]<br /> [[Kategoria:Zabytki sakralne Będzina|kościół p.w. św. Doroty]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_%C5%9Bw._Doroty.jpg&diff=35226 2013-02-27T17:19:06Z

<p>Arro: Kościół św. Doroty - Będzin Grodziec.</p> <hr /> <div>Kościół św. Doroty - Będzin Grodziec.</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Cmentarz_prawos%C5%82awny_w_Sosnowcu&diff=35056 2013-02-20T22:19:37Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 002.JPG|thumb|350px|]]<br /> [[Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 001.JPG|thumb|300px|Brama wejściowa ufundowana przez Franza Schöena]]<br /> Cmentarz prawosławny w Sosnowcu położony jest na ulicy: Smutnej.<br /> <br /> ==Historia==<br /> Założony został w [[1894]] r. Zajmuje powierzchnię 0,9 ha. Jego dzieje związane są z wybudowaniem w [[Sosnowiec|Sosnowcu]] [[Cerkiew prawosławna p.w. śww. Wiery, Nadziei, Luby i matki ich Zofii w Sosnowcu|cerkwi pw. śww. Wiery, Nadziei, Luby i matki ich Zofii w Sosnowcu]] (Wiary, Nadziei i Miłości) oraz powołaniem parafii prawosławnej ([[1890]]). Ogrodzenie cmentarza, w postaci zwartego kamiennego muru, z dębową, ażurową bramą, ufundował [[Sosnowiec|sosnowiecki]] fabrykant [[Franz Schöen]].<br /> <br /> == Znane osoby pochowane na tym cmentarzu ==<br /> Na cmentarzu prawosławnym znajdują się m.in. groby: <br /> * inż. Andrzej Walentynowicz ([[1908]] - [[1990]])<br /> * prof. dr. inż. Iwan Feszczenko – Czopiwski ([[1884]] – [[1952]]) zmarły na zesłaniu<br /> * inż. Józef Macuk ([[1884]] - [[1959]])<br /> * Zofia Kalińska z Czabanów ([[1871]] - [[1908]])<br /> * [[Jan Przemsza-Zieliński]] ([[1935 - 1999]]) dziennikarz, redaktor, historyk, popularyzator dziejów [[Sosnowiec|Sosnowca]] i regionu<br /> <br /> == Ciekawe nagrobki ==<br /> Znajdujące się tu groby są w większości skromnym miejscem pochówku.<br /> Do najbardziej okazałych należy grobowiec:<br /> * Dymitra Demczuka ([[1913]] – [[1992]]), psalmisty i dyrygenta chóru cerkiewnego.<br /> Ma on kształt kaplicy z wznoszącym się dużym, metalowym krzyżem prawosławnym.<br /> <br /> == Galeria ==<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 003.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 004.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 005.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 006.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 007.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 008.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 009.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 010.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 011.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 012.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 013.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 014.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 015.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 016.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 018.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 019.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 020.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 021.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 022.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 023.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 024.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 025.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 026.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 027.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 028.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 029 Zieliński.JPG<br /> Plik:Sosnowiec Cmentarz prawosławny ul. Smutna 030 Zieliński.JPG<br /> Plik:Sosnowiec_prawosławny_grobowiec.jpg‎<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Nekropolia Czterech Wyznań w Sosnowcu ==<br /> Cmentarz katolicki należy do zespołu cmentarzy [[Nekropolia Czterech Wyznań w Sosnowcu|Czterech Wyznań]] przy ul. Smutnej w [[Sosnowiec|Sosnowcu]], obok niego znajdują się cmentarze innych wyznań:<br /> *[[Cmentarz ewangelicki w Sosnowcu|Cmentarz ewangelicki]]<br /> *[[Cmentarz katolicki przy ul. Smutnej w Sosnowcu|Cmentarz katolicki]]<br /> *[[Cmentarz żydowski w Sosnowcu|Cmentarz żydowski]]<br /> <br /> [[Kategoria:Zagłębiowskie Nekropolie|Sosnowiec]]<br /> [[Kategoria:Cmentarze prawosławne|Sosnowiec]]<br /> [[Kategoria:Cmentarze w Sosnowcu|prawosławny]]<br /> [[Kategoria:Prawosławie w Zagłębiu|Sosnowiec, Cmentarz prawosławny]]<br /> [[Kategoria:Prawosławie w Sosnowcu|Cmentarz prawosławny]]<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> *{{Cytuj książkę | nazwisko = Śmiałek| imię = Małgorzata |nazwisko2= |imię2= | tytuł = Sosnowieckie ABC, tom II | data =[[2003]] | wydawca = [[Muzeum w Sosnowcu]] | miejsce = | isbn = 83-915173-5-7 | strony = 10-11}}<br /> *Sławomira Dziewięcka, Anna Żelechowska, Ireneusz Cieślik, Rafał Tulicki, Rozmus Dariusz, Witkowski Sławomir: ''[[Kompleks cmentarzy w Sosnowcu przy ulicy Smutnej]]'', [[Sosnowiec]] [[2009]].</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:Sosnowiec_prawos%C5%82awny_grobowiec.jpg&diff=35055 2013-02-20T22:16:37Z

<p>Arro: Jeden z ciekawszych grobowców znajdujących się na cmentarzu prawosławnym w Sosnowcu</p> <hr /> <div>Jeden z ciekawszych grobowców znajdujących się na cmentarzu prawosławnym w Sosnowcu</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_p.w._%C5%9Bw._Jakuba_Aposto%C5%82a_w_S%C4%85czowie&diff=35054 2013-02-20T22:05:31Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Sączów kościół pw. św. Jakuba Apostoła 100.JPG|thumb|400px|Kościół p.w. św. Jakuba Apostoła (Foto: Dariusz JUREK]]<br /> <br /> Kościół [[Parafia p.w. św. Jakuba Apostoła w Sączowie|parafialny p.w. św. Jakuba Apostoła]] w [[Sączów (gm. Bobrowniki)|Sączowie]]<br /> <br /> <br /> Współczesna świątynia, to budowla zaprojektowana przez architekta Liche w stylu eklektycznym z elementami neoromańskimi i neogotyckimi. Świątynia została konsekrowany w [[1872]] roku przez biskupa kieleckiego Tomasza Kulińskiego. Patronem kościoła i parafii od początku jej istnienia jest Św. Jakub Apostoł. Świadczą o tym między innymi zapiski Jana Długosza w jego dziele ''„Liber beneficiorum dioecesis cracoviensis : nunc primum e codice autographo editus. T. 2, Ecclesiae parochiales” Cracoviae,'' [[1854]]. <br /> <br /> Sączowski kościół posiada jako jeden z nielicznych na tym terenie późnorenesansowy ołtarz datowany na [[1671]] rok. Ołtarz ufundował ks. Szymon Stankiewicz, proboszcz tarnowski i Stanisław z Lesiowa Lesiowski. <br /> [[Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 104.JPG|thumb|left|250px|Ołtarz główny (Foto: Dariusz JUREK]]<br /> Główny ołtarz składa się z dwóch kondygnacji. W dolnej – między 4 kolumnami stoją figury św. Piotra i Pawła Apostołów. W centralnym miejscu ołtarza znajduje się obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem. W najwyższej kondygnacji umieszczony jest olejny obraz patrona parafii – św. Jakuba Apostoła. Do roku [[1721]] r. obraz ten zajmował centralne miejsce w ołtarzu. <br /> Warte zobaczenia są również: renesansowe ołtarze boczne, ambona z XVIII w. , witraże oraz organy Blomberga w stylu Bizantyjskim z roku [[1870]].<br /> Kościół w [[Sączów (gm. Bobrowniki)|Sączowie]] został wpisany w [[1991]] roku do wojewódzkiego rejestru zabytków (pod poz. Nr 1441/91).<br /> [[Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 103.JPG|thumb|400px|Kościół p.w. św. Jakuba Apostoła (Foto: Dariusz JUREK]]<br /> W kościele znajdują się [[Zagłębiowskie relikwie Świętego Jakuba Apostoła|relikwie św. Jakuba Apostoła]] potwierdzone certyfikatem Tytularnego łacińskiego patriarchy Jerozolimy Jerzego Hieronima Marii Wojciecha Laskarysa. Dokument pochodzi z roku [[1779]].<br /> <br /> ==Galeria==<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Sączów kościół.JPG|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 101.JPG|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 102.JPG<br /> Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 105.JPG|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 106.JPG|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Relikwiarz z relikwiami św. Jakuba Apostoła 1 Sączów.jpg|[[Zagłębiowskie relikwie Świętego Jakuba Apostoła|Relikwiarz z relikwiami św. Jakuba Apostoła]] <br /> Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 120 rzeźba św. Jana Nepomucena.JPG|Opis zdjęcia:<br /> Plik:Sączów kościół p.w. św. Jakuba Apostoła 130 obraz św. Floriana.JPG|Opis zdjęcia:<br /> Plik:Sączów_kościół.jpg‎|Kościół p.w. św. Jakuba Apostoła w Sączowie:<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> ==Linki zewnętrzne==<br /> *http://vimeo.com/38304848<br /> <br /> [[Kategoria:Zabytki|Sączów, kościół p.w. św. Jakuba Apostoła]]<br /> [[Kategoria:Zabytki sakralne|Sączów, kościół p.w. św. Jakuba Apostoła]]<br /> [[Kategoria:Zabytki powiatu będzińskiego|Sączów, kościół p.w. św. Jakuba Apostoła]]<br /> [[Kategoria:Zabytki sakralne powiatu będzińskiego|Sączów, kościół p.w. św. Jakuba Apostoła]]<br /> [[Kategoria:Zabytki gminy Bobrowniki|Sączów, kościół p.w. św. Jakuba Apostoła]]<br /> [[Kategoria:Zabytki sakralne gminy Bobrowniki|Sączów, kościół p.w. św. Jakuba Apostoła]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:S%C4%85cz%C3%B3w_ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82.jpg&diff=35053 2013-02-20T22:00:00Z

<p>Arro: Kościół p.w. św. Jakuba Apostoła w Sączowie</p> <hr /> <div>Kościół p.w. św. Jakuba Apostoła w Sączowie</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Elektrownia_%C5%81agisza&diff=35047 2013-02-20T21:42:48Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Elektrownia Łagisza 0001.jpg|thumb|400px|Elektrownia Łagisza]]<br /> '''Elektrownia Łagisza''' - elektrownia znajduje się w [[Łagisza (Będzin)|Łagiszy]] w [[Będzin|Będzinie]].<br /> <br /> ==Galeria==</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Elektrociep%C5%82ownia_%E2%80%9EB%C4%99dzin%E2%80%9D&diff=35033 2013-02-20T20:05:57Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:EC_Będzin.jpg|thumb|450px|Elektrociepłownia Będzin - widok z sosnowieckiej &quot;żylety&quot;]]<br /> '''Elektrociepłownia „Będzin”''' - najważniejszy producent energii cieplnej dla [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębia Dąbrowskiego]] powstała w [[1963]] r. w byłej [[Elektrownia w Sosnowcu|Sosnowieckiej elektrowni]].<br /> <br /> ==Historia==<br /> W latach 60,. gdy w regionie funkcjonowały już nowocześniejsze elektrownie, o wyższych parametrach technicznych, bardziej ekonomiczne, zakład poważnie ograniczył produkcję. Aby utrzymać go w ruchu i wykorzystać zainstalowaną moc podjęto starania o zmianę jego funkcji. Po wprowadzeniu niewielkich zmian, przekształcono go na elektrociepłownię ([[1963]]). Urządzenia elektrowni wykorzystano do okolicznych fabryk oraz do wytwarzania ciepłej wody grzewczej dla ludności. Wybudowane w latach [[1965]] – [[1970]] magistrale parowe do [[Będzin|Będzina]] i [[Sosnowiec|Sosnowca]] zapoczątkowały rozwój systemu ciepłowniczego w regionie.<br /> <br /> Od [[1965]] r. elektrociepłownia stanowiła Wydział Wytwarzania Zakładu Energetycznego w Będzinie, a w latach [[1976]] – [[1982]] należała do zespołu elektrociepłowni Wschód z siedzibą w Chorzowie. W ramach podjętego programu budowy nowej Elektrociepłowni „Będzin”, w latach [[1971]] – [[1979]], w trzech etapach przeprowadzono szeregi istotnych inwestycji. Uruchomiono nowe kotły wodne i parowe, turbozespół ciepłowniczy, zamontowano urządzenia towarzyszące.<br /> <br /> Od [[1982]] r. Elektrociepłownia „Będzin” funkcjonowała na własnym rozrachunku wewnętrznym w ramach Zakładów Energetycznych Okręgu Południowego, a w [[1989]] r. weszła w skład Elektrociepłowni Katowice. Usamodzielniła się jako zakład państwowy w połowie [[1990]] r. Z dniem [[1 kwietnia]] [[1993]] r. przedsiębiorstwo przekształcono w jednoosobową spółkę Skarbu<br /> Państwa pn. Elektrociepłownia „Będzin” S.A. W latach [[1994]] - [[1996]] przeprowadzono <br /> restrukturyzację, a następnie zakład został sprywatyzowany. Głównym udziałowcem Elektrociepłowni „Będzin” S.A. jest obecnie niemiecka firma envia Mitteldeutschce Energie AG, od grudnia [[1998]] r. spółka notowana jest na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.<br /> <br /> ==Galeria==<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> *{{Cytuj książkę | nazwisko = Śmiałek| imię = Małgorzata |nazwisko2= |imię2= | tytuł = [[Sosnowieckie ABC (4)|Sosnowieckie ABC, tom IV]] | data =[[2005]] | wydawca = [[Muzeum w Sosnowcu]] | miejsce = | isbn = 83-89199-15-7 | strony = 21-22}}<br /> <br /> [[Kategoria: Przemysł]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:EC_B%C4%99dzin.jpg&diff=35032 2013-02-20T20:04:20Z

<p>Arro: Elektrociepłownia Będzin - widok z sosnowieckiej &quot;żylety&quot;</p> <hr /> <div>Elektrociepłownia Będzin - widok z sosnowieckiej &quot;żylety&quot;</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Cementownia_%22Grodziec%22_(B%C4%99dzin)&diff=35031 2013-02-20T19:47:35Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Cementownia_Grodziec.jpg|thumb|450px|Cementownia Grodziec, a przynajmniej to, co z niej zostało]]<br /> '''Cementownia &quot;Grodziec&quot; (Będzin)'''<br /> <br /> W [[1842]] r. [[Jan Ciechanowski]] ([[1796]] – [[1884]]) herbu Skarbień przejął grodziecki majątek,<br /> którego właścicielem był wówczas współzałożyciel i członek zarządu Towarzystwa<br /> Wyrobów Zbożowych – Maurycy Kossowski ([[1795]] – [[1864]]). <br /> <br /> Piętnaście lat później Ciechanowski zakończył budowę w Grodźcu fabryki cementu portlandzkiego. Miała ona<br /> miejsce w latach [[1853]] – [[1857]]. Był to piąty na świecie a pierwszy takiego rodzaju zakład w całym, ówczesnym cesarstwie rosyjskim. Cement z tej fabryki zdobywał nagrody zarówno w cesarstwie oraz poza jego granicami. Jego wysoka jakość, renoma cementowni oraz pozycja społeczna jej właściciela powodowała, iż grodziecki cement był wykorzystywany zarówno przy budowach cywilnych (budowa kolei Warszawsko –<br /> Wiedeńskiej) jak i wojskowych (fortyfikacje). W okresie dwudziestolecia międzywojennego cementownia została przejęta przez belgijski koncern „Solvay”, który dokonał jej poważnej modernizacji w drugiej połowie lat 20-tych XX w. <br /> <br /> W latach [[1918]] – [[1921]] cementownią kierował inż. Jan Brzostowski, następnie – od roku [[1921]] do roku [[1929]] inż. Włodzimierz Kwapiszewski, w latach [[1930]]-[[1936]] inż. Leon Hertz, a następnie do roku [[1939]] – Mieczysław Zarębski.<br /> <br /> Pod koniec lat 30-tych XX w. była to największa fabryka cementu portlandzkiego w Polsce. Decyzję o jej zamknięciu podjęto w [[1979]] r. Ruiny cementowni są często wykorzystywane m.in. jako plener fotograficzny. Jest to jeden z najciekawszych zabytków architektury industrialnej w Europie.<br /> <br /> '''''Opracował: Dariusz Majchrzak'''''</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:Cementownia_Grodziec.jpg&diff=35030 2013-02-20T19:45:47Z

<p>Arro: Cementownia Grodziec, a przynajmniej to, co z niej zostało.</p> <hr /> <div>Cementownia Grodziec, a przynajmniej to, co z niej zostało.</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Pa%C5%82ac_Ciechanowskich_w_B%C4%99dzinie-Grod%C5%BAcu&diff=35029 2013-02-20T19:14:40Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Pałac_Ciechanowskich.jpg|thumb|450px|Pałac Ciechanowskich - widok od strony parku]]<br /> '''Pałac Ciechanowskich'''<br /> <br /> Pałac (zwany również willą) zaprojektowany przez włoskiego architekta – Franciszka Marię Lanciego. Zbudowany w latach czterdziestych XIX w. na polecenie Jana Ciechanowskiego herbu Skarbień. Jego przebudowa miała miejsce w latach 80-tych.<br /> <br /> Zajęto się wówczas układem przestrzennym wnętrz jak również elewacją budynku. Postanowiono także, iż zmianie ulegnie otaczający obiekt park. Zadanie to powierzono specjaliście od ogrodów i parków w cesarstwie rosyjskim – Walerianowi Kronenbergowi (1859 – 1934). Pałac stał się siedzibą rodziny Ciechanowskich – przemysłowców i społeczników. <br /> <br /> Ostatnią przedstawicielką rodu, która zamieszkiwała pałac była Maria Ciechanowska (z domu Garbińska), żona założyciela i wydawcy „Przeglądu Górniczo–Hutniczego” (a także współzałożyciela Grodzieckiego Towarzystwa) – Stanisława Ciechanowskiego (1845 – 1927). <br /> <br /> Po zakończeniu drugiej wojny światowej w budynku funkcjonowała m.in. szkoła rolnicza. Następnie mieszkali tu pracownicy Państwowego Gospodarstwa Rolnego (PGR). Pogarszający się stan obiektu doprowadził do<br /> przewiezienia, znajdujących się w pałacu dwóch, dwukondygnacjowych pieców z ozdobnymi kaflami do muzeum w Pszczynie. Obecnie w budynku działa Dom Pomocy Społecznej.<br /> <br /> '''''Opracował: Dariusz Majchrzak'''''<br /> <br /> [[Kategoria:Zabytki|Będzin, Pałac Ciechanowskich]]<br /> [[Kategoria:Pałace i dwory|Będzin, Pałac Ciechanowskich]]<br /> [[Kategoria:Zabytki powiatu będzińskiego|Będzin, Pałac Ciechanowskich]]<br /> [[Kategoria:Pałace i dwory powiatu będzińskiego|Będzin, Pałac Ciechanowskich]]<br /> [[Kategoria:Zabytki Będzina|Pałac Ciechanowskich]]<br /> [[Kategoria:Zabytki Grodźca|Pałac Ciechanowskich]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:Pa%C5%82ac_Ciechanowskich.jpg&diff=35028 2013-02-20T19:12:52Z

<p>Arro: Pałac Ciechanowskich - widok od strony parku</p> <hr /> <div>Pałac Ciechanowskich - widok od strony parku</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Kopalnia_%22Sosnowiec%22_(Sosnowiec)&diff=35027 2013-02-20T18:34:00Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:KWK Sosnowiec.jpg|thumb|450px|Wieża i budynek nadszybia - pozostałość po Kopalni Sosnowiec]]<br /> '''Kopalnia Węgla Kamiennego „Sosnowiec”''' - zakład działający od roku [[1876]] w [[Sosnowiec|Sosnowieckiej]] dzielnicy [[Sielec (Sosnowiec)|Sielec]], początkowo nosił nazwę „Fanny”, potem „Hr. Renard”. Zakład funkcjonował do [[31 grudnia]] [[1997]].<br /> <br /> ==Początki Kopalni==<br /> Kiedy w majątku sieleckim należącym do spadkobierców hrabiego [[Jan Renard|Jana Renarda]] (od [[1884]] r. [[Gwarectwo „Hrabia Renard”|Gwarectwo &quot;Hr. Renard&quot;]]) wydrążono szyb Wilhelmina (istniał do [[1975]] r. pn. „Ludwik”). Dał on początek kopalni „Ludwik”, która na pewien okres stała się głównym zakładem renardlowskim. Oprócz „Wilhelminy” kopalnia posiadała wybudowany w latach 80. XIX w. szyb „Matylda” oraz szyb wentylacyjny. Początkowo wydobywała ok. 100 tys. ton surowca, w [[1882]] r. - 147 tys. ton. Skład węgla kopalni połączono z ekspedycją na [[Dworzec kolejowy Sosnowiec Główny|stacji w Sosnowcu (Sosnowiec Główny)]] powietrzną kolejką linową. Zlikwidowano ją w [[1889]] r. po zbudowaniu bocznicy do linii kolei dąbrowsko-dębiińskiej. Od [[1899]] r., przez kilka lat, kopalnia nie była czynna.<br /> <br /> '''Kopalnia „Fanny”'''&lt;br&gt;<br /> W [[1906]] r., po uruchomieniu, włączono ją do kopalni „Fanny”, z która już od lat 80. powiązana była przecznicami.<br /> Kopalnia „Fanny” powstała w majątku sielecko-modrzejowskim w latach 70. XIX w. Początkowo eksploatacja odbywała się metodą odkrywkową. Główne szyby wydobywcze „Renard” i „Eulenburg” (po II wojnie światowej „Sosnowiec” i „Eugeniusz”) wybudowano w latach [[1881]] – [[1883]]. Osiągnęły one głębokość 280m. Wydobycie prowadzono w pokładach 409, 414, 501 i 510. Kopalnia wyposażona została w 4 maszyny wyciągowe i maszyny<br /> parowe o łącznej mocy 550 KM, a także 25 innych maszyn o mocy 345 KM. Do odwadniania służyło 7 pomp (moc 1510 KM). W [[1883]] r. wybudowano sortownię i płuczkę, pierwsze w [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębiu Dąbrowskim]]. Od [[1886]] r. teren kopalni połączony był bocznicą z [[Kolej Warszawsko-Wiedeńska w Zagłębiu Dąbrowskim|Koleją Warszawsko-Wiedeńską]], co ułatwiało transport węgla. Wydobycie, początkowo niewielkie,<br /> szybko wzrastało. Wynosiło ono: 876 tys. ton w [[1884]] r., 26 tys. ton w [[1886]] r., 220 tys. ton w [[1890]] r. W [[1894]] r. wyprodukowano 440 tys. ton przy zatrudnieniu 1730 robotników, z których 1440 pracowało pod ziemią.<br /> „Fanny” stała się dominującym zakładem w [[Gwarectwo „Hrabia Renard”|Gwarectwie]] i jedną z największych kopalń w [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębiu]] Na przełomie XIX i XX w. weszła w użycie nowa nazwa kopalni „Hr. Renard”.<br /> <br /> '''Elektrownia'''&lt;br&gt;<br /> W [[1893]] r. uruchomiono przy kopalni elektrownię, która produkowała prąd na potrzeby zakładu. Następną centralę elektryczną wybudowano w latach [[1903]] – [[1904]].<br /> <br /> '''Rozbudowa'''&lt;br&gt;<br /> W pierwszych latach XX w. kopalnię rozbudowywano. Do użytku oddany został szyb „Joanna” o głębokości 286 m ([[1903]]). Po połączeniu obu kopalń („Fanny” i „Ludwik”) przedłużono bocznicę kolei dąbrowsko-dęblińskiej do szybów „Fanny'”. Od [[1904]] r. do wypełniania wyrobisk zaczęto stosować podsadzkę piaskową, co było nowością w [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębiu]]. W [[1907]] r. powstał kolejny lej podsadzkowy. Piasek sprowadzano spod [[Modrzejów (Sosnowiec)|Modrzejowa]] wybudowaną w tym celu kolejką wąskotorową.<br /> <br /> W latach [[1906]] - [[1913]] przy szybie „Joanna” zbudowano nową sortownię i płuczkę oraz zmodernizowano urządzenia przeładunkowe. Przed wybuchem wojny w [[1913]] r. produkcja węgla wynosiła 662 tys. ton przy zatrudnieniu 2095 robotników. Administratorem kopalni był inż. [[Ludwik Mauve]], generalny dyrektor Towarzystwa Górniczo-Hutniczego „Hrabia Renard” (poprzednio [[Gwarectwo „Hrabia Renard”]]).<br /> <br /> '''Warunki socjalne dla pracowników'''&lt;br&gt;<br /> Władze [[Gwarectwo „Hrabia Renard”|Gwarectwa]] zapewniały pracownikom stosunkowo dobre warunki socjalne. Wybudowano 114 domów, w których 1231 mieszkań przeznaczono dla robotników, a także łaźnię przy kopalni ([[1894]]), otwarto szkołę początkową ([[1900]]) i szkołę gospodarstwa domowego dla dziewcząt, ochronkę dla dzieci w wieku przedszkolnym, szpital, ambulatoria.<br /> <br /> ==Okres I wojny światowej==<br /> Po wybuchu I wojny światowej niemieccy okupanci niszczyli zakłady przemysłowe, gdyż obawiali się powrotu Rosjan do [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębia]] i wykorzystania miejscowego potencjału przemysłowego dla swoich celów. Z tych powodów w kopalni „Hr. Renard” uszkodzono maszyny wyciągowe. Zakład uruchomiono po powstrzymaniu kontrofensywy rosyjskiej. Towarzystwo Górniczo-Hutnicze „Hr Renard” będące własnością kapitalistów francuskich Niemcy wzięli pod zarząd przymusowy, a następnie w [[1918]] r., przekazali jego udziały Katowickiej Spółce Akcyjnej dla Górnictwa i Hutnictwa.<br /> <br /> '''Spadek produkcji'''&lt;br&gt;<br /> Produkcja węgla znacznie zmalała: do 439 tys. ton w [[1914]] r. i 240 tys. ton w [[1915]] r. W ostatnim roku wojny wynosiła ona 439 tys. ton. Mniejsze było również zatrudnienie - w [[1915]] r. wynosiło 1194 osoby. Większość wydobywanego węgla przeznaczano na potrzeby niemieckiej gospodarki.<br /> <br /> ==Okres międzywojenny==<br /> Po odzyskaniu niepodległości, w lutym [[1919]] r. polskie władze ustanowiły zarząd państwowy nad [[Gwarectwo „Hrabia Renard”|Gwarectwem]]. Następnie, od [[1 stycznia]] [[1920]] r. wróciło ono do poprzednich właścicieli. Większość udziałów należała do francuskiej Spółki Akcyjnej „Huta Bankowa”.<br /> <br /> '''Wzrost produkcji'''&lt;br&gt;<br /> Mimo iż na skutek rabunkowej gospodarki okupanta urządzenia kopalni nie były w zbyt dobrym stanie technicznym, to w pierwszych powojennych latach ilość produkowanego tu węgla systematycznie wzrastała. W [[1919]] r. wydobyto ponad 502 tys. ton tego surowca, w [[1922]] r. już 717 tys. ton, a w [[1924]] r. prawie 735 tys. ton. Po niewielkim spadku. Wydobycia w kolejnych latach, w [[1927]] r. osiągnięto poziom 743 tys. ton. Na względnie stałym poziomie utrzymywała się produkcja w okresie wielkiego kryzysu gospodarczego.<br /> <br /> '''Eksport węgla'''&lt;br&gt;<br /> Najniższe wydobycie - 521 tys. ton - odnotowano w [[1934]] r. Odtąd szybko wzrastało dochodząc w [[1938]] r. do 941,1 tys. ton. Udział kopalni „Hr Renard” w produkcji węgla w całym [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębiu Dąbrowskim]] wahał się od 8% do 14%. Część produkcji (20-35%) eksportowano, m.in. do krajów skandynawskich, Czechosłowacji, Austrii, Łotwy i Litwy.<br /> <br /> '''Zatrudnienie w latach 30.'''&lt;br&gt;<br /> W pierwszych latach II RP zatrudnienie było stosunkowo wysokie i wynosiło: w [[1919]] r.- 2885 osób, w [[1920]] r. - 3278. Przez kolejne lata, do [[1930]] r. stan załogi utrzymywał się na poziomie - 2203 do 2246 osób.<br /> <br /> Od [[1931]] r. zatrudnienie zmniejszało się osiągając w [[1935]] r. najniższy poziom w dwudziestoleciu międzywojennym - 1565 osób. Przed II wojną światową ([[1938]]) kopalnia zatrudniała 1895 robotników.<br /> <br /> W okresach, kiedy zapotrzebowanie na węgiel spadało ograniczano zatrudnienie przez stosowanie świętówek (niektóre dni tygodnia wolne od pracy) oraz urlopów turnusowych dla części załogi. Przeprowadzano również redukcje pracowników.<br /> <br /> '''Rozbudowa i modernizacja'''&lt;br&gt;<br /> W latach dwudziestych wprowadzono w kopalni napędy elektryczne w miejsce przestarzałych, parowych. Wtedy także pogłębiono szyb „Wilhelmina”. Stopniowo zastępowano wybieranie złoża na zawał stropu podsadzką hydrauliczną. Z powodu zwiększonego zapotrzebowania na piasek poprowadzono kolej do piaskowni w [[Jęzor (Sosnowiec)|Jęzorze]] ([[1924]] - [[1927]]). Zbudowano również kolejny otwór podsadzkowy z mostem samowyładowczym.<br /> <br /> Większe zmiany techniczne nastąpiły w drugiej połowie lat trzydziestych. Zaczęto stosować przewóz elektrowozami, zaś stare wozy zastąpiono nowymi, znacznie większymi. Do wyrobisk górniczych wprowadzono rynny wstrząsane i taśmociągi. W szybie „Anna” (dawniej „Joanna”) wymieniono urządzenia wydobywcze na skipowe, a w szybie „Renard” zabudowano wentylator ssący. System wybierania filarowego zastępowano ścianowym.<br /> <br /> ==Okres II wojny światowej==<br /> Po wybuchu II wojny światowej kopalnię przejął, jako własność III Rzeszy, Główny Urząd Powierniczy - Wschód (Haupttreuhandstelle - Ost). W grudniu [[1941]] r. przekazał ją w zarząd komisaryczny Preussagowi (Pruskie Kopalnie i Huty Spółka Akcyjna w Berlinie), który w listopadzie następnego roku nabył do niej prawo własności. Kopalnia, wraz z włączonymi nowymi polami wydobywczymi otrzymała nazwę „GrafRenard - Mauveschacht”, a jej dyrektorem został Moellmann.<br /> <br /> '''Wydobycie'''&lt;br&gt;<br /> Po kampanii wrześniowej, podczas której wydobycie gwałtownie spadło, w kolejnych miesiącach wzrastało i wkrótce przekroczyło stan przedwojenny. W [[1940]] r. osiągnięto 956,3 tys. ton, w [[1941]] r.- 932,8 tys. ton, w [[1942]] r. - 1120 tys. ton. Najwięcej węgla kopalnia wydobyła w [[1943]] r. - 1233 tys. ton.<br /> <br /> Wysoki poziom wydobycia osiągano poprzez utrzymywanie dużego zatrudnienia oraz prowadzenie, w ostatnich latach wojny, gospodarki rabunkowej (eksploatowanie wyłącznie pokładów łatwo dostępnych, zaniechanie inwestycji, remontów, konserwacji i urządzeń itp.), a także przez przyłączenie do kopalni sąsiednich pól górniczych, co zwiększyło jej obszar.<br /> <br /> '''Zatrudnienie'''&lt;br&gt;<br /> W pierwszym okresie okupacji zatrudnienie wahało się w granicach 2000 osób. Poważniejsza zmiana nastąpiła w maju [[1941]] r., kiedy 850 górników kopalni skierowano do pracy w Westfalii. Braki w zatrudnieniu uzupełniano kierując do pracy m.in. młodocianych, emerytów, a także jeńców angielskich z obozu z Łambinowicach (od grudnia [[1942]] r.). Przeciętne zatrudnienie w [[1941]] r. wynosiło 2364 pracowników fizycznych i umysłowych, w [[1942]] r. - 2524, [[1943]] r. - 2904, a w połowie [[1944]] r. - 3252.<br /> <br /> ==Okres po II wojnie światowej==<br /> Po wyzwoleniu spod okupacji hitlerowskiej kopalnia przeszła pod Tymczasowy Zarząd Państwowy Zakładów Górniczych w [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębiu Dąbrowskim]], a od marca [[1945]] należała do Dąbrowskiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego.<br /> <br /> '''Zmiany nazwy kopalni'''&lt;br&gt;<br /> W maju [[1946]] r. zmieniła nazwę na KWK „Sosnowiec”. Przejściowo w latach [[1949]] - [[1959]] nosiła imię Józefa Stalina.<br /> <br /> '''Powiększenie obszaru eksploatacyjnego'''&lt;br&gt;<br /> W marcu [[1945]] r. powiększono obszar działalności eksploatacyjnej kopalni do 20 km2 (przeszło dwukrotnie w stosunku do stanu z lat międzywojennych).<br /> <br /> '''Wydobycie'''&lt;br&gt;<br /> Już w końcu stycznia, w bardzo trudnych warunkach, podjęto produkcję. W ciągu [[1945]] r. wydobyto 420 tys. ton. węgla. W kolejnych latach wydobycie wzrastało; w [[1949]] r. doszło do 1308 tys. ton i przekroczyło najwyższy poziom z lat okupacji. Zatrudnienie wahało się od 2685 osób w [[1945]] r. do 3636 w [[1949]] r. <br /> W latach [[1945]] - [[1949]] (plan 3-letni) nie prowadzono w kopalni inwestycji. Odbiło się to ujemnie na wynikach produkcyjnych realizowanego w latach [[1950]] - [[1955]] planu sześcioletniego. W [[1950]] r. wydobycie roczne spadło do 1265,4 tys. ton, a w kolejnych latach było jeszcze niższe. Dopiero w [[1955]] r. przekroczyło poziom produkcji z [[1949]] r. <br /> <br /> '''Zatrudnienie'''&lt;br&gt;<br /> Niska była wydajność pracy, co związane było z dużą fluktuacją załogi. W [[1950]] r. pracowały w kopalni 3174 osoby, a w [[1955]] r. - 4019 osób.<br /> <br /> '''Modernizacja'''&lt;br&gt;<br /> Do połowy lat 50. kopalnię cechował bardzo niski stopień mechanizacji robót górniczych. Sytuacja zaczęła poprawiać się w latach [[1956]] - [[1960]], kiedy podjęto realizację programu modernizacji kopalni. Wprowadzono przenośniki zgrzebłowe, wrębiarki, w robotach ścianowych zastosowano ulepszone technologie samo załadowania urobku, usprawniono transport dołowy itp. W końcu lat 50. pogłębiono szyb „Sosnowiec” i wybudowano urządzenia wydobywcze zaopatrzone w skip. Od [[1960]] r. prowadzono roboty związane z budową poziomu 450 - wydrążono szyb wentylacyjny „Stanisław”, pogłębiono i przebudowano szyb „Anna”. W [[1970]] r. oddano do użytku nowy szyb wydobywczy „Szczepan”. Równocześnie podjęto inwestycje na powierzchni – powstał zespół obiektów z łaźnią, lampiarnią, markownią i pomieszczeniami biurowymi ([[1967]]) oraz nowy zakład przetwórczy ([[1973]]). Od [[1966]] r. zaczęto wprowadzać kombajny ścianowe i chodnikowe. W latach 70. pojawiły się obudowy zmechanizowane, postępowała także automatyzacja prac wydobywczych. W efekcie podejmowanych działań wskaźnik mechanizacji urabiania pokładów węglowych należał do największych w kraju.<br /> <br /> '''Największy poziom wydobycia'''&lt;br&gt;<br /> W [[1973]] r. kopalnia „Sosnowiec” uzyskała najlepszy w swych dziejach poziom wydobycia - 2637 tys. ton przy zatrudnieniu ok. 4300 osób, w tym 2800 na dole.<br /> <br /> '''Zasypanie szybów'''&lt;br&gt;<br /> W [[1975]] r. zasypano dwa najstarsze szyby „Ludwik” i „Eugeniusz”. Zlikwidowano również budynki nadszybi i maszyn wyciągowych oraz kotłownię.<br /> <br /> '''Spadek produkcji'''&lt;br&gt;<br /> Od połowy lat 70. wydobycie stopniowo spadało, głównie z powodu wyczerpywania się najzasobniejszych pokładów węgla. W latach 80. było ono znacznie niższe niż poprzednio - w [[1989]] r. wynosiło 1333 tys. ton.<br /> Począwszy od [[1 stycznia]] [[1990]] r. kopalnia działała jako samodzielne przedsiębiorstwo, które we wrześniu [[1996]] r. przekształcono w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa.<br /> <br /> ==Likwidacja Kopalni==<br /> Malejące i nieopłacalne wydobycie przy niekorzystnych warunkach górniczo-geologicznych spowodowało postawienie kopalni w stan likwidacji.<br /> Taką decyzję wydał Minister Przemysłu i Handlu w grudniu [[1991]] r. Zakończenie eksploatacji wyznaczono na [[31 grudnia]] [[1995]] r., a całkowita likwidacja kopalni miała nastąpić w rok później. Staraniem związków zawodowych i dyrekcji zakładu okres eksploatacji przedłużono do końca [[1997]] r., co zostało zrealizowane. W [[1998]] r. zintensyfikowano prace likwidacyjne pod ziemią i na powierzchni, a od [[1999]] r. przystąpiono do odwadniania kopalni. Ze względu na bezpieczeństwo innych kopalń zaistniała konieczność wypompowywania wody z dołu także po zlikwidowani zakładu. Do końca [[2000]] r. odwadnianie prowadziły służby KWK „Sosnowiec”, a od stycznia [[2001]] Centralny Zakład Odwadniania Kopalń z siedzibą w [[Czeladź|Czeladzi]].<br /> <br /> ==Tereny Kopalni dziś==<br /> Na terenach po Kopalni aktualnie znajdują się nowoczesne zakłady przemysłowe. We wrześniu [[2010]] wyburzono ostatnie budynki zależące do Kopalni, aktualnie została pozostawiona tylko wieża szybu &quot;Anna&quot;, która aktualnie jest restartowana w celu zbudowania na niej trasy wspinaczkowej, przez prywatnego inwestora.<br /> Elektrownia Kopalni, aktualnie jest przebudowywana w celu wybudowania nowoczesnego hotelu.<br /> <br /> ==Ciekawostki==<br /> Kopalnia prowadziła gospodarstwo rolne, z którego zrezygnowano na początku lat siedemdziesiątych.<br /> <br /> ==Galeria==<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec.01.JPG|Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec<br /> Plik:Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec.02.JPG|Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec<br /> Plik:Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec.03.JPG|Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec<br /> Plik:Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec.04.JPG|Wnętrze wybużonego budynku administracyjnego kopalni Sosnowiec<br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> * {{Cytuj książkę | nazwisko = Śmiałek| imię = Małgorzata |nazwisko2= |imię2= | tytuł = [[Sosnowieckie ABC (5)|Sosnowieckie ABC, tom V]] | data =[[2006]] | wydawca = [[Muzeum w Sosnowcu]] | miejsce = | isbn = 978-83-89199-37-9 | strony = 49-54}}<br /> <br /> [[Kategoria:Górnictwo węglowe w Zagłębiu Dąbrowskim|S, Kopalnia &quot;Sosnowiec&quot;(Sosnowiec)]]<br /> [[Kategoria:Kopalnie w Sosnowcu|S, Kopalnia &quot;Sosnowiec&quot; (Sosnowiec)]]<br /> [[Kategoria: Zakłady przemysłowe]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:KWK_Sosnowiec.jpg&diff=35026 2013-02-20T18:32:37Z

<p>Arro: Wieża i budynek nadszybia - pozostałość po Kopalni Sosnowiec</p> <hr /> <div>Wieża i budynek nadszybia - pozostałość po Kopalni Sosnowiec</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Zamek_w_B%C4%99dzinie&diff=35025 2013-02-20T18:17:02Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Będzin Zamek 001.JPG|thumb|400px|Zamek górny (Foto: Dariusz JUREK]]<br /> [[Plik:Będzin Zamek królewski 03.JPG|thumb|400px|Brama na zamek górny (Foto: Dariusz JUREK]]<br /> <br /> '''Zamek w Będzinie''' - powstał najprawdopodobniej w IX wieku przez Wiślan. Przebudowany przez króla Kazimierza Wielkiego w gotyckim stylu z kamienia, z basztą, murami i fosą w roku [[1358]]. Zamek wzniesiono na wzgórzu położonym nad [[Czarna Przemsza|Czarną Przemszą]]. Zamek położony na wysokości 285 m n.p.m. Zamek jest jedną z najważniejszych warowni w systemie Orlich Gniazd.<br /> <br /> == Położenie ==<br /> Zamek położony jest w [[Będzin|Będzinie]] nad [[Czarna Przemsza|Czarną Przemszą]]. Wzniesienie na której znajduje się zamek nazywa się Górą Zamkową jego wysokość wynosi 285 m n.p.m. [[Czarna Przemsza]] płynie 31 m niżej na wysokości 254 m n.p.m.<br /> <br /> == Architektura ==<br /> Budowla w składa się z zamku górnego i przestronnego przedzamcza z pozostałościami murów obwodowych w których znajdowała się bramą wjazdową. <br /> *Najstarszą budowlą murowaną, jest wieża cylindryczna zbudowana na fundamencie zbliżonym do kwadratu. Wnętrze wieży podzielone było na cztery główne poziomy: w dolnym, najwęższym mieściło się piwniczne więzienie, do którego spuszczano więźniów po sznurach, natomiast na kondygnacji trzeciej znajdował się gotycki otwór wejściowy połączony z powiązaną z murem przyporą. Średnica budowli wynosi 10,7 metra. Grubości murów w przyziemiu dochodzi do 4 metrów. Obecna wysokość wieży 20 m co jest mniejsze o 10 m od wysokości pierwotnej wynoszącej 30 m.<br /> *W XIV w. prawdopodobnie z polecenia Kazimierza Wielkiego wybudowano w południowo-wschodniej części twierdzy, czworoboczną, pięciokondygnacyjną więżę. Budowla powstała na rzucie zbliżonym do kwadratu o wymiarach zewnętrznych 8,5x9 m. Grubość murów zmniejszającą się ku górze grubością murów. Budowla jest zakończona czterospadowym dachem namiotowym. Do wieży przylega 3-piętrowy budynek mieszkalny o wysokości 20 metrów, w którym mieszkał [[Starości Będzińscy|starosta królewski]]. Budynek posiada dach dwuspadowy.<br /> *Zamek wysoki posiada dwa, obwodowe, obronne murów kamiennych rozdzielonych suchą fosą.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Pierwsze umocnienia na Gorze Zamkowej najprawdopodobniej powstały w IX wieku przez Wiślan. Powstały gród był kilkakrotnie przebudowywany. W [[1241]] roku w czasie najazdu Tatarów gród nie był jednak zniszczony. Szczególnego znaczenia warownia nabrała po koniec XIII wieku, kiedy stała się jednym z najdalej wysuniętych miejsc Ziemi Krakowskiej.<br /> Wtedy też wzniesiono murowaną wieżę (stołp) dla zwiększenia znaczenia nadgranicznej warowni, dla obrony Ziemi Krakowskiej przed Czechami i władcami śląskimi. W [[1364]] r. na zamku i w mieście gościł cesarz rzymski Karola IV Luksemburczyka jadąc na zjazd monarchów do Krakowa.<br /> <br /> Z ważniejszych wydarzeń historycznych, związanych z zamkiem będzińskim, należy wymienić: pobyt króla Władysława Jagieły jadącego do Lublina, by zawrzeć pokój ze swym bratem Świdrygiełłą, zjazd panów polskich i śląskich w r. [[1434]], na którym uchwalono zawarcie wzajemnego pokoju i wspólne tępienie nadgranicznych grasantów. W roku [[1587]] dążył ze swym wojskiem do Krakowa przez [[Będzin]] arcyksiążę austriacki Maksymilian, w styczniu następnego roku po bitwie pod Byczyną sprowadzono go na zamek będziński jako więźnia, a następnie wywieziono do Krasnegostawu. Wkrótce też odbył się w [[Będzin|Będzinie]] wielki zjazd przedstawicieli Polski z kanclerzem wielkim koronnym na czele oraz pełnomocników cesarza Rudolfa II i delegata papieża Sykstusa V kardynała Hipolita Aldobrandiniego, późniejszego papieża Klemensa VIII. Rezultatem tego zjazdu było zawarcie tzw. [[Pakta Będzińskie|paktów będzińskich]], w których Maksymilian zrzekł się praw do tronu polskiego. Po kardynale Aldobrandinim pozostała w [[Kościół p.w. Świętej Trójcy w Będzinie|kościele będzińskim]] pamiątka w postaci kielicha z herbem Aldobrandinich.<br /> <br /> W roku [[1616]] pożar strawił miasto i zamek. Odbudowaną warownię zniszczyli Szwedzi w r. [[1655]]. Zamek doprowadzony powtórnie do stanu świetności gościł w roku [[1683]] króla Jana Sobieskiego, który na zamku będzińskim pożegnał swą małżonkę, udając się w dalszą drogę przez Śląsk na odsiecz Wiednia. W [[Będzin|Będzinie]] król przyjął poselstwo cesarza Leopolda z generałem Caraffą, który błagał Sobieskiego o przyśpieszenie marszu przeciw Turkom. W roku [[1696]] bawił na zamku król August II, a w [[1797]] król Stanisław August Poniatowski. W roku [[1833]] za czasów Banku Polskiego w którego imieniu działał hr. [[Edward Raczyński]], zamek zrujnowany przez dzierżawców, został odbudowany, o czym świadczy do dziś kamienna tablica w murze. Odnowiony zamek przeznaczony był na pomieszczenie dla szkoły górniczej, stanęły jednak temu na przeszkodzie trudności czynione przez władze Rosyjskie. Zamek znów począł chylić się ku upadkowi. W latach 30 XX w. społeczeństwo [[Zagłębie Dąbrowskie|zagłębiowskie]] powzięło myśl odbudowana go według planów prof. Szyszko-Bohusza. W pobliżu plebanii, przy ul. Zaułek Nr 5 i przy ulicy Targowej Nr 22 zachowały się najdawniejsze obronne mury miasta.<br /> <br /> ==Galeria==<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Plik:Będzin_zamek.jpg|Będziński zamek wieczorową porą: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> Plik:Brak zdjęcia.jpg|Opis zdjęcia: <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> *{{Cytuj książkę  | nazwisko = | imię = |nazwisko2= |imię2= | tytuł = Przewodnik po Zagłębiu Dąbrowskim | data = [[1939]] | wydawca = Komitet Przewodnika po Zagłębiu Dąbrowskim | miejsce = [[Sosnowiec]]  | isbn = | strony = 82-84}}<br /> <br /> ==Linki zewnętrzne==<br /> *http://www.youtube.com/watch?v=GgzXVL4zq7A&amp;feature=related<br /> <br /> [[Kategoria:Zabytki|Będzin, zamek]]<br /> [[Kategoria:Zamki, strażnice i grodziska|Będzin, zamek]]<br /> [[Kategoria:Zabytki powiatu będzińskiego|Będzin, zamek]]<br /> [[Kategoria:Zamki, strażnice i grodziska powiatu będzińskiego|Będzin, zamek]]<br /> [[Kategoria:Zabytki Będzina|zamek]]<br /> [[Kategoria:Historia|Zamek w Będzinie]]<br /> [[Kategoria:Symbole Zagłębia Dąbrowskiego|Zamek w Będzinie]]</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:B%C4%99dzin_zamek.jpg&diff=35024 2013-02-20T18:09:01Z

<p>Arro: Będziński zamek wieczorową porą.</p> <hr /> <div>Będziński zamek wieczorową porą.</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Wydzia%C5%82_Nauk_o_Ziemi_Uniwersytetu_%C5%9Al%C4%85skiego&diff=34460 2013-02-03T02:14:10Z

<p>Arro: </p> <hr /> <div>[[Plik:Sosnowiec Żyleta.jpg|thumb|450px|Sosnowiecka &quot;Żyleta&quot; - budynek Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego]]<br /> '''Wydział Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego''' - wydział powstał w [[1974]] r. znajduje się w [[Sosnowiec|Sosnowcu]] na [[Pogoń (Sosnowiec)|Pogoni]] (budynek popularnie zwany „Żyletą”) <br /> <br /> ==Historia powstania==<br /> Jego początki wiążą się z działalnością samodzielnego Zakładu Geografii utworzonego rok wcześniej przy Instytucie Biologii UŚ. Wydział objął dwie podstawowe jednostki organizacyjne: Instytut Geografii i Instytut Geologii (od [[1975]] r. Instytut Geologii i Surowców Mineralnych Górnego Śląska). W skład pierwszego wchodziły następujące Zakłady: Geografii Fizycznej, Geografii Ekonomicznej, Geografii Gleb, Geomorfologii Krasu, Geografii Regionalnej, a drugiego: Geologii Ogólnej, Zdjęć Geologicznych i Badań Czwartorzędu, Stratygrafii i Paleontologii, Geochemii, Mineralogii, Petrologii, Geologii Złóż i Geofizyki, Hydrogeologii.<br /> <br /> ==Pierwsze egzaminy wstępne==<br /> Egzaminy wstępne przeprowadzono po raz pierwszy w lipcu [[1974]] r. na kierunek geograficzny (uwzględniono na nim również specjalizację w zakresie geologii). W kolejnym roku odbyła się już rekrutacja na oba kierunki studiów.<br /> <br /> ==Kadra i dyrekcja wydziału==<br /> Kadra nauczycieli akademickich obejmowała w latach 70. XX w. 15 samodzielnych pracowników naukowych (profesorów i docentów) oraz około 50. pomocniczych (adiunktów i asystentów). Pierwszym dziekanem i jednocześnie organizatorem Wydziału był doc. dr [[Marian Marczak]]. W [[1975]] r. stanowisko to objął prof. dr hab. inż. [[Aleksander Jachowicz]], który piastował je do [[1981]] r. Kolejnymi dziekanami byli: <br /> *prof. dr hab. [[Kazimierz Kozłowski]] ([[1981]]/[[1982]] – [[1986]]/[[1987]])<br /> *prof. dr hab. [[Stanisław Bukowy]] ([[1987]]/[[1988]] - [[1989]]/[[1990]]) <br /> *prof. dr hab. [[Andrzej T. Jankowski]] ([[1990]]/[[1991]] - [[1992]]/[[1993]] oraz [[1996]]/[[1997]]-[[2001]]/[[2002]]) <br /> *prof. dr hab. [[Jacek Jania]] ([[1993]]/[[1994]] - [[1995]]/[[1996]] i [[2002]]/[[2003]] - [[2007]]/[[2008]]) &lt;br&gt;<br /> Obecnie funkcje dziekana pełni prof. dr hab. Adam Idziak.<br /> <br /> ==Budynek wydziału==<br /> Od początku Wydział Nauk o Ziemi mieścił się w [[Sosnowiec|Sosnowcu]], w budynku szkoły górniczej przy ul. Szkolnej 4. W [[1976]] r. dziekanat oraz zakłady Instytutu Geologii ulokowano w domu przy ul. Partyzantów, gdzie znajdowały się również sale wykładowe i do ćwiczeń. Nowoczesne laboratorium otrzymał Wydział w [[1977]] r., a w [[1982]] r. przeniesiono go w całości do nowego, 18. piętrowego gmachu przy ul. Mielczarskiego (obecnie [[[[Ulica Będzińska (Sosnowiec)|Będzińska]]).<br /> <br /> ==Zmiany organizacji wydziału==<br /> W roku akademickim [[1983]]/[[1984]] uległa zmianie struktura organizacyjna Wydziału. W miejsce instytutów powstały katedry. Obecnie jest ich 10. Są to:<br /> *Katedra Geochemii, Mineralogii i Petrografii<br /> *Geologii Podstawowej <br /> *Geologii Stosowanej <br /> *Stratygrafii Ekosysternowej <br /> *Paleontologii i Biostratygrafi<br /> *Hydrogeologii i Geologii Inżynierskiej<br /> *Geografii Ekonomicznej <br /> *Klimatologii<br /> *Geomorfologii<br /> *Geografii Fizycznej<br /> <br /> W ramach katedr działają zakłady i pracownie. Obok nich funkcjonują: <br /> *Samodzielny Zakład Geoekoturystyki <br /> *Obserwatorium Meteorologiczne i Laboratorium Dynamiki Środowiska<br /> *Międzywydziałowa Pracownia Badań Strukturalnych<br /> *Laboratorium Analiz Gleb<br /> *Gruntów i Skał<br /> *Laboratorium Analiz Wody <br /> *Wydziałowa Pracownia Obsługi Dydaktyki i Prac Badawczych<br /> *Muzeum Nauk o Ziemi<br /> *Biblioteka<br /> <br /> ==Prawo do nadawania tytułów==<br /> Od [[1991]] r. Wydział posiada prawo do nadawania stopnia naukowego doktora w zakresie geologii, a od grudnia [[1992]] r. także geografii. W [[1997]] r. uzyskał pełnię praw akademickich - uprawnienia do nadawania stopnia doktora habilitowanego nauk o Ziemi w zakresie geografii i geologii.<br /> <br /> ==Wzrost ilości studentów==<br /> W połowie lat 70. XX w. studiowało tu, w systemie stacjonarnym i zaocznym, 400 osób. Dynamiczny rozwój Wydziału powodował zwiększenie się liczby studentów. Pod koniec ubiegłego wieku było ich na obu kierunkach 2063. (studia dzienne - 888, zaoczne - 1175). Wydział zatrudniał wówczas 134 pracowników naukowo-dydaktycznych w tym 30. samodzielnych.<br /> <br /> ==Nowe kierunki==<br /> W roku akademickim [[2008]]/[[2009]] uruchomiono trzeci kierunek - geofizykę. Czwarty kierunek związany z Wydziałem Nauk o Ziemi - ochrona środowiska - ma charakter międzywydziałowy (interdyscyplinarny).<br /> <br /> ==Obecna kadra nauczycielska==<br /> Obecnie zatrudnionych jest 143 nauczycieli akademickich, w tym 32 pracowników samodzielnych (10 profesorów tytularnych, 15 profesorów UŚ - dr hab., 7 dr hab.) oraz 21 pracowników naukowo- technicznych i 31 inżynieryjno-technicznych.<br /> <br /> ==Rodzaje studiów==<br /> Studia odbywają się w systemie dwustopniowym. Absolwenci trzyletnich studiów pierwszego stopnia otrzymują dyplom licencjata, który upoważnia ich do ubiegania się o przyjęcie na dwuletnie studia magisterskie.<br /> <br /> Wydział prowadzi również czteroletnie Studia Doktoranckie w zakresie nauk o Ziemi (obecnie zdobywa tu kwalifikacje 77 osób) oraz studia podyplomowe („Turystyka Wyspecjalizowana”, „Turystyka i Edukacja Regionalna”).<br /> <br /> ==Badania naukowe==<br /> Obok kształcenia specjalistów pracownicy Wydziału prowadzą rozległe badania naukowe (terenowe, laboratoryjne, ekspertyzy, dokumentacje, projekty i in.). Obejmują one wszystkie dziedziny z zakresu nauk o Ziemi, a także przestrzenne aspekty procesów społeczno-ekonomicznych. Przedmiotem zainteresowań badawczych są min. zjawiska krasowe, lodowce na Spitsbergenie, wody powierzchniowe i podziemne, ukształtowanie powierzchni Ziemi, minerały, skały, kopalna fauna i flora, sejsmiczność indukcyjna migracji<br /> pierwiastków chemicznych i materii organicznej w skorupie ziemskiej, klimat obszarów miejskich, przemysłowych, górskich i polarnych, klimatologia satelitarna i in. Wśród problemów badawczych uwzględniane są także te, które dotyczą miasta i regionu (m.in. zanieczyszczenia środowiska ze szczególnym<br /> uwzględnieniem zakładów przemysłowych, świadomości ekologicznej mieszkańców, ustalenia zasobów wód podziemnych, ocena ich jakości i możliwości zagospodarowania).<br /> <br /> ==Publikacje, konferencje, imprezy==<br /> Wydział popularyzuje wiedzę o Ziemi poprzez liczne publikacje pracowników, m.in. w renomowanych czasopismach polskich i zagranicznych, organizowanie konferencji naukowych oraz imprez cyklicznych takich jak Dni Ziemi i Międzynarodowa Giełda Minerałów.<br /> <br /> Prowadzi rozległą działalność wydawniczą. W realizowanej od [[2000]] r. serii Prace Wydziału Nauk o Ziemi ukazało się dotychczas kilkadziesiąt tytułów. Wśród wydawanych czasopism są: „Geographia. Studia et Dissertationes” (wychodzi od [[1976]] r.), „Kras i Speleologia” (od [[1977]] r.), „Geologia” (od [[1977]] r.) „Acta Geographica Silesiana” (od [[2007]] r.).<br /> <br /> ==Międzynarodowe programy badawcze==<br /> Pracownicy Wydziału uczestniczą w międzynarodowych programach badawczych, konferencjach i wyprawach naukowych. Współpracują z ośrodkami naukowymi w większości krajów europejskich, a także w Australii, Egipcie, Japonii, Kanadzie, USA, Republice Południowej Afryki.<br /> <br /> ==Nagrody dla wydziału==<br /> O osiągnięciach Wydziału świadczą m.in. nagrody, w tym Komitetu Badań Naukowych , „Polski Nobel” (za badania nad wpływem zmian klimatycznych na lodowce arktyczne) oraz Wojewody Śląskiego i Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach (za prowadzenie<br /> aktywnej edukacji ekologicznej oraz kształcenie kadr w dziedzinie ekologii).<br /> <br /> ==Jubileusz 35-lecia istnienia wydziału==<br /> W [[2008]] r. minęła 35. rocznica powstania Wydziału Nauk o Ziemi. Z tej okazji odbyła się sesja popularno-naukowa poświęcona śląskim dinozaurom.<br /> Uczestniczyli w niej badacze Polskiej Akademii Nauk, oraz naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego, Jagiellońskiego, Opolskiego i Śląskiego.<br /> <br /> ==Bibliografia==<br /> *{{Cytuj książkę | nazwisko = Śmiałek| imię = Małgorzata |nazwisko2= Studencki |imię2= Zbigniew | tytuł = [[Sosnowieckie ABC (7)|Sosnowieckie ABC, tom VII]] | data =[[2008]] | wydawca = [[Muzeum w Sosnowcu]] | miejsce = | isbn = 978-83-89199-37-9 | strony = 63-66}}</div>

Arro https://wiki.zaglebie.pl/index.php?title=Plik:Sosnowiec_%C5%BByleta.jpg&diff=34285 2013-01-24T10:40:58Z

<p>Arro: Sosnowiecka &quot;Żyleta&quot; - budynek Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego.</p> <hr /> <div>Sosnowiecka &quot;Żyleta&quot; - budynek Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego.</div>

Arro